Sebastian Czeczor, entuzjasta arachnologii i entomologii, każdego dnia przemierzał obszar Natura 2000 w Pembroke na Malcie, odkrywając fascynujący świat śródziemnomorskiej fauny i flory. Jego eksploracje pozwoliły na obserwację wielu rzadkich i endemicznych gatunków, które czynią ten region wyjątkowym pod względem bioróżnorodności.
Wśród zaobserwowanych gatunków znalazł się kameleon pospolity (Chamaeleo chamaeleon), jeden z dwóch gatunków kameleonów Europie. Choć nazwa sugeruje pospolitość, jego występowanie w europejskiej części morza śródziemnego ogranicza się do południowego wybrzeża półwyspu iberyjskiego i Malty dokąd został zawleczony.
Podczas eksploracji udało się także dostrzec murówkę maltańską (Podarcis filfolensis), niewielką jaszczurkę, która jest gatunkiem endemicznym Malty i wysp Pelagijskich. Przechadzając się po miastach mogliśmy obserwować wiele osobników wygrzewających się na słońcu.
Niezwykłym odkryciem był także endemiczny gatunek pająka z rodzaju Nemesia (Nemesia arboricola lub Nemesia maltensis), należącym do grupy pająków potocznie nazywanej trapdorami. Nazwa ta nawiązuje do charakterystycznego sposobu polowania tych pająków. Budują one głębokie nory, które z góry są przykryte dobrze zakamuflowaną ziemią klapą. Gdy potencjalna ofiara przejdzie po klapie, pająk wyczuwa ruch i wyskakuje z swojej nory błyskawicznie wciągając ofiarę do środka.
Na liście obserwacji znalazła się również Ameles spallanziana, jedna z najpospolitszych modliszek w basenie morza śródziemnego. W odróżnieniu od u nas występującej modliszki zwyczajnej, Ameles spallanziana jest znacznie mniejsza i samice mają charakterystycznie wygięte odwłoki oraz mają mocno zredukowane skrzydła.
Nie mogło zabraknąć także jednego z największych przedstawicieli szarańczaków w Europie – szarańczy egipskiej (Anacridium aegyptium). Ten masywny owad, dorastający do 7 cm, wyróżnia się charakterystycznymi prążkowanymi oczami i zielono-szarym ubarwieniem, które doskonale maskuje go wśród śródziemnomorskiej roślinności.
W świecie roślin Sebastian miał okazję podziwiać Helichrysum melitense, endemiczny gatunek, występujący głównie na wapiennych klifach wyspy Gozo oraz miejscami na Malcie. Roślina ta należy do rodziny astrowatych i jest ceniona za swoje żółte kwiatostany przypominające suche kwiaty, które długo utrzymują barwę.
Podczas swoich wypraw Sebastian natknął się również na ostajnicę nakrapianą (Chalcides ocellatus), gatunek jaszczurki z rodziny scynkowatych (Scincidae), który charakteryzuje się wydłużonym, cylindrycznym ciałem i krótkimi kończynami. Jego skóra, błyszcząca i pokryta licznymi plamkami przypominającymi oczy, stanowi doskonały kamuflaż wśród kamienistych siedlisk.
Innym interesującym obserwowanym gadem był gekon tarentola murowa (Tarentola mauritanica), szeroko rozpowszechniony w basenie Morza Śródziemnego. Ten nocny łowca, dzięki specjalnym przylgom na palcach, potrafi wspinać się po pionowych powierzchniach, a nawet poruszać się po sufitach budynków.
Nie zabrakło również innych fascynujących bezkręgowców, takich jak krab Percnon gibbesi. Ten inwazyjny gatunek, pochodzący z tropikalnych i subtropikalnych wód Atlantyku, skutecznie zasiedlił Morze Śródziemne, gdzie można go spotkać na skalistych wybrzeżach. Jego spłaszczony, barwnie ubarwiony pancerz i długie, cienkie odnóża czynią go wyjątkowo zwinnym i trudnym do uchwycenia.
Wśród pająków Sebastian miał okazję obserwować Cyrba algerina, gatunek z rodziny skakunowatych (Salticidae). Ich duże oczy zapewniają doskonały wzrok, a charakterystyczny sposób poruszania się – aktywne skoki na ofiarę – sprawia, że są jednymi z najbardziej dynamicznych łowców wśród pająków. Co ciekawe, główną bazą pokarmową Cyrba algerina stanowią inne pająki (tzw. araneofagia).
Kolejnym ciekawym pająkiem był Scytodes velutina, przedstawiciel rodziny rozsnuwaczowatych (Scytodidae). Ten interesujący pająk posiada niezwykłą strategię łowiecką – potrafi strzelać mieszanką sieci z jadem na swoje ofiary, skutecznie unieruchamiając je przed zjedzeniem.
Obszar Natura 2000 w Pembroke – skarb śródziemnomorskiej przyrody
Obszar Natura 2000 w Pembroke to jeden z najważniejszych przyrodniczo rejonów Malty, chroniony ze względu na unikalne siedliska i bogactwo endemicznych oraz rzadkich gatunków. Znajdują się tu suche murawy, wapienne klify oraz niewielkie zagłębienia terenu, które w okresie deszczowym zmieniają się w tymczasowe zbiorniki wodne. Te ekosystemy są domem dla licznych bezkręgowców, gadów oraz roślin, z których wiele nie występuje nigdzie indziej na świecie.
Sebastian Czeczor, eksplorując ten niezwykły teren, miał okazję nie tylko poszerzyć swoją wiedzę, ale także dostrzec, jak ważna jest ochrona śródziemnomorskiej przyrody. Jego obserwacje stanowią cenny wkład w dokumentację bioróżnorodności regionu i inspirację dla przyszłych badaczy.
